Sla menu over
Kwaliteit die verbindt
  • Publicatiedatum:10-02-2025

Ruimte voor verandering in de eindtermen accountantsopleiding?

De Commissie Eindtermen Accountantsopleiding (CEA) herziet de eindtermen voor de accountantsopleiding vanwege maatschappelijke en beroeps specifieke ontwikkelingen. Belangrijke uitdagingen zijn de toenemende complexiteit van het beroep, IT-ontwikkelingen, duurzaamheid, fraude en de aantrekkelijkheid en studeerbaarheid van de opleiding. CEA heeft daartoe uitgangspunten voor een nieuw raamwerk geformuleerd waarop stakeholders kunnen reageren.

IT

De consultatie is ook voor SRA-kantoren van enorm belang. Toekomstige studenten en accountants zijn immers de -bij voorkeur- goed opgeleide, geëquipeerde, bekwame en gepassioneerde professionals die vanaf midden jaren ’30 werkzaam zijn binnen de accountantskantoren. Van belang is dat deze professionals door de jaren heen relevant zijn en kunnen meebewegen met wat de maatschappij en ondernemingen vragen. De basis daarvoor wordt gelegd in beroepsprofiel en opleiding, en bij de definiëring van de randvoorwaarden.

CEA consulteert alle betrokkenen bij de accountantsopleiding en het beroep over de uitgangspunten voor een nieuw raamwerk dat kennis, inzichten, vaardigheden en gedrag van startbekwame accountants ordent en normeert. Belangrijke wijzigingen zijn:

  • Leeruitkomsten als basis: eindtermen worden beschreven op basis van wat studenten moeten kennen, kunnen en toepassen aan het eind van een opleidingstraject zonder gedetailleerd de invulling van onderwijs en toetsing voor te schrijven.
  • Themagericht raamwerk: eindtermen worden thematisch geordend (bijvoorbeeld rondom beroepsactiviteiten) om een integrale en praktijkgerichte aanpak te stimuleren.
  • Integratie van theorie en praktijk: eindtermen voor theorie en praktijk worden samengevoegd om overlap te verminderen, administratieve lasten te verlagen en studenten beter voor te bereiden op de beroepspraktijk.
  • Normering: CEA heroverweegt de eisen rondom studielast, -duur en beheersingsniveaus om opleidingen meer ruimte te geven voor innovatie en de toegankelijkheid van de accountantsopleiding te vergroten.
  • Instroom en doorstroom: door bredere en diverse toelatingseisen en ondersteuningsmogelijkheden te bieden, wil CEA een grotere groep studenten aantrekken en behouden voor het beroep.

Minder leeruitkomsten taak voor onderwijs en stagebureaus

SRA heeft CEA in een uitgebreide reactie input en aanbevelingen gegeven op de uitgangspunten van het raamwerk. We delen hier de voornaamste punten ten aanzien van 'leeruitkomsten als basis'. 

  1. Betrek de hogescholen en universiteiten en huidige stagebureaus bij de ontwikkeling van leeruitkomsten, gezien de brede kennis binnen deze bureaus over in de praktijk te behalen competenties. Breng de leeruitkomsten vanuit CEA expliciet in verband met (reeds geformuleerde of nog te formuleren leeruitkomsten) vanuit de leden van het AC-scholenoverleg en in een later stadium met veranderingen in het beroepsprofiel vanuit de NBA.
  2. Laat de hogescholen en universiteiten de leeruitkomsten opstellen, maak hen eigenaar van de leeruitkomsten, zodat zij daar indien gewenst ook mutaties in kunnen doorvoeren en houd als CEA toezicht op de kwaliteit en consistentie van de samenhang.
  3. Minder leeruitkomsten, de leeruitkomsten moeten zich met name richten op het conceptueel en analytisch denken. Hierdoor wordt de opleiding meer studeerbaar, zonder dat de kwaliteit in het geding komt.
  4. Leg de autonomie voor het geïntegreerde slotexamen bij de examencommissies van de hogescholen en universiteiten.
  5. Voer programmatisch toetsen in bij zowel het bekostigd als onbekostigd bachelor-, master- en post-initieel onderwijs. Als het onderwijs in toenemende mate praktijkgericht wordt ingericht kan programmatisch toetsen mogelijk een bijdrage leveren aan het toetsprogramma. Een heldere set leeruitkomsten biedt een goede basis voor een inhoudelijk beoordelingskader en het valideren van eerder verworven kwalificaties. Dit kan nog versterkt worden door de leeruitkomsten op meerdere niveaus te formuleren, zodat doorgaande leerlijnen zichtbaar kunnen worden gemaakt. Dit vraagt ook om een heldere indeling van de opleidingskolom, waarin het European Qualification Framework leidend is. Dit levert datapunten op, die voor een niet onbelangrijk deel in de praktijk kunnen worden gerealiseerd, waardoor een grotere en belangrijkere rol voor de kantoren ontstaat en de trainees mogelijk de relatie tussen de opleiding en de uitvoering van de werkzaamheden beter herkennen, zich daardoor beter en sneller kunnen ontwikkelen. Hierdoor kan de voortijdige uitstroom van trainees mogelijk worden afgeremd.

Wil je meer lezen over de reactie van SRA op de CEA-consultatie? Check dan de gehele reactie.